Κοινωνικοί Συνεταιρισμοί Φοιτητών

43

Εδώ, θα περιγράψω πώς μπορούμε να οργανώσουμε τη δημιουργία αξιόλογων κοινωνικών επιχειρήσεων για τους φοιτητές των ελληνικών πανεπιστήμιων. Θα εξηγήσω την αξία τους και τα μεγάλα οφέλη. Και θα περιγράψω εφικτούς τρόπους χρηματοδότησης από ιδιωτικά κεφάλαια και το νέο ΕΣΠΑ του 2014-2020. Μπορούμε να κάνουμε ένα μικρό θαύμα, αξιοποιώντας τις Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις του Νόμου 4430/2016. 

Τί τις θέλουμε τις κοινωνικές επιχειρήσεις των φοιτητών; Άμα ψάξει κανείς μέσα στα ελληνικά πανεπιστήμια, δε θα βρει τίποτε που να μην έχει σχέση με τα τρομακτικής κακομοιριάς κομματικά περίπτερα ή παραπήγματα. Ακόμα και οι συλλογικές, σωματειακές δραστηριότητες στην άθληση, τη λαογραφία, τις τέχνες και τον πολιτισμό είναι απελπιστικά λιγοστές. Βασικά, ο κόσμος φοβάται να μπει μέσα στους χώρους των πανεπιστημιακών campus. Η λειτουργία τους σε επίπεδο κοινωνικής αρχιτεκτονικής είναι αυτή μιας μαύρης τρύπας στον κτισμένο δημόσιο χώρο.

Πρέπει, όμως, να κάνουμε ένα σωστό καταμερισμό των ευκαιριών. Πριν, είχαμε τη φαεινή ιδέα να φτιάξουμε πανεπιστήμια σε κάθε κωμόπολη και βάζαμε τους φοιτητές και τις οικογένειές τους να ξοδεύονται για να μπορεί να κομπάζει ο κάθε βουλευτής και το κάθε τοπικό κομματικό στέλεχος. Αν αλλάξαμε μυαλά, τώρα θα έχουμε την ευκαιρία να κάνουμε κάτι σωστό από την αρχή.

fb_img_15123029487601234235691.jpg
Θέματα Κοινωνικής Οικονομίας – Από την κοινωνική επιχειρηματικότητα, στις κοινωνικές επενδύσεις και την κοινωνική τραπεζική. Επιμέλεια: Ιωάννης ΝΑΣΙΟΥΛΑΣ. Πρόλογος: Γεώργιος ΝΤΑΣΗΣ, Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής. Αποκλειστικά διαθέσιμο στο: www.grecobooks.com

Και τώρα στα τεχνικά

Ο κοινωνικός συνεταιρισμός φοιτητών μπορεί να έχει τη μορφή Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης (ΚΟΙΝΣΕΠ) του Νόμου 4430/2016. Ο καθένας έχει το δικαίωμα να ξεκινήσει μια τέτοια επιχείρηση, αρκεί να βρεθούν τουλάχιστον 5 άτομα. Στην ΚΟΙΝΣΕΠ ο κάθε συνεταίρος έχει και μια ψήφο – έτσι η επιχείρηση διοικείται δημοκρατικά. Ο καθένας συνεισφέρει με τη συνεταιριστική του μερίδα και έτσι φτιάχνεται το συλλογικό πορτοφόλι της επιχείρησης με τα λεφτά του οποίου ξεκινούν οι δραστηριότητες. Επαγγελματική έδρα των φοιτητικών ΚΟΙΝΣΕΠ μπορεί να βρεθεί στους χώρους των πανεπιστημίων ή σε ειδικά «χωριά» μέσα στο campus και να παραχωρείται είτε δωρεάν είναι με χαμηλό μηνιαίο μίσθωμα επί τη βάσει της Κοινωνικής Ρήτρας που προβλέπει Ευρωπαϊκός Κανονισμός και ο Νόμος 4430/2016 στην περίπτωση Δημοσίων Συμβάσεων με κοινωνικές επιχειρήσεις. Η Κοινωνική Ρήτρα λέει πως οι Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις προτιμώνται στις δημόσιες συμβάσεις και στις δουλειές τους με το δημόσιο, σε σχέση με άλλες μορφές επιχειρήσεων, λόγω ακριβώς αυτού του κοινωνικού τους συντελεστή. Αυτό είναι μια μεγάλη βοήθεια για τις ΚΟΙΝΣΕΠ.

Φανταστείτε, λοιπόν, ένα κοινωνικό συνεταιριστικό χωριό στο χώρο του campus. Πολλές φοιτητικές ΚΟΙΝΣΕΠ έχουν την έδρα τους εκεί. Μια ομάδα φοιτητών άνοιξε ένα μαγαζί για καθαρισμό ρούχων, πλύσιμο και σιδέρωμα. Άλλοι έκαναν μια μεταφορική εταιρεία για τις συχνές και πυκνές μετακομίσεις των συμφοιτητών τους. Αγόρασαν ένα ωραίο επαγγελματικό αμάξι με ένα πρόγραμμα του νέου ΕΣΠΑ για τον εκσυγχρονισμό επιχειρήσεων και εξυπηρετούν κόσμο σε όλη την πόλη. Οι φοιτητές τους προτιμούν. Παρακάτω, έχουμε καταστήματα εστίασης με καλό φαί, ωραίους μεζέδες και καφέ. Φωτοτυπίες, ταχυδρομικές υπηρεσίες, φροντιστήρια, σινεμά, συμβουλευτικές υπηρεσίες, ψυχολόγοι και ότι μπορεί να φανταστεί κανείς – οι φοιτητικές ΚΟΙΝΣΕΠ μπορούν να τα κάνουν όλα.

Βέβαια, αν το κράτος μας τολμά, το σωστό είναι να μπούμε και στα βαθιά. Όνειρό μου είναι να δω τις πρώτες κοινωνικές συνεταιριστικές τράπεζες και τους πρώτους κοινωνικούς πιστωτικούς συνεταιρισμούς, που να παρέχουν χαμηλότοκα δάνεια με μεγάλο ορίζοντα ωρίμανσης στα νέα παιδιά για να χρηματοδοτήσουν τη φοιτητική τους διαβίωση και τις σπουδές τους και να κάνουν το πρώτο επιχειρηματικό τους ξεκίνημα. Θέλουμε κοινωνικές επιχειρήσεις για να κάνουν αυτή τη δουλειά. Θέλουμε ορκωτούς λογιστές, για να μη φοβάται η κοινωνία πως πάλι κτίζουμε φούσκες που θα σκάσουν στα μούτρα μας. Θέλουμε την Τράπεζα της Ελλάδος να κάνει ειδικό τμήμα εποπτείας για τον κλάδο αυτό. Θέλουμε το πρώτο EUSEF (European Social Entrepreneurship Fund) να γίνει στην Ελλάδα με μαγιά που θα βάλει ο κρατικός προϋπολογισμός και έτσι να έχουμε την πρώτη Κοινωνική Τράπεζα που να χρηματοδοτεί την πανεπιστημιακή αριστεία. Τα θέλουμε όλα γιατί έτσι αξίζει στην πατρίδα μας και στους Έλληνες.

Πρέπει να εμπιστευτούμε τα νέα παιδιά και να τους δώσουμε χώρο. Το πανεπιστήμιο θα πρέπει να είναι: o πιο δημόσιος, o πιο προσβάσιμος, o πιο ανοικτός, o πιο φιλόξενος, o πιο καινοτόμος, από όλους τους χώρους που υπάρχουν στην κοινωνία.

Ένα δυνατό στοίχημα

Ένα Στρατηγικό Σχέδιο Δράσης για τους Κοινωνικούς Συνεταιρισμούς Φοιτητών θα έχει τεράστια οφέλη για όλους. Σαν κοινωνικές επιχειρήσεις που θα είναι, θα έχουν όλα τα καλά που περιγράψαμε σύντομα παραπάνω. Όμως, εμείς τους θέλουμε αυτούς τους συνεταιρισμούς γιατί παράγουν και κλιμακώνουν την αξία στη γραμμή: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ – ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ – ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ.

  • Οι Φοιτητικές ΚΟΙΝΣΕΠ προσφέρονται για επιχειρηματική παιδεία – δίνουν την ευκαιρία στους φοιτητές να μπουν στη δουλειά και να κάνουν τη δική τους επιχείρηση.
  • Προσφέρονται για επιχειρηματικό πειραματισμό. Αν πάει κάτι στραβά, μπορούμε να προβλέψουμε Ασφαλιστικό Πλάνο για τη δραστηριότητα αυτή, χρηματοδοτούμενο από το ΕΣΠΑ.
  • Μαθαίνουν στους φοιτητές να σέβονται το δημόσιο χώρο γιατί σ αυτόν κτίζουν τα όνειρά τους.
  • Οι Κοινωνικοί Συνεταιρισμοί Φοιτητών θα αποδειχθούν πρωταθλητές στην τοπική αγορά γιατί τους τρέχουν νέα παιδιά με μόρφωση, ενέργεια, ετοιμότητα, διευρυμένα κοινωνικά δίκτυα και μεράκι.
  • Θα έχουμε μικρά ερευνητικά θαύματα κάθε τρεις και λίγο – οι ερευνητικές συμπράξεις των Φοιτητικών ΚΟΙΝΣΕΠ με τα Ακαδημαϊκά Εργαστήρια και τους πανεπιστημιακούς οργανισμούς θα βοηθήσουν την έρευνα στην Ελλάδα και θα κρατήσουν το νέο κόσμο εδώ. Θα βελτιωθούν επίσης πολύ οι απορροφήσεις τον κονδυλίων για έρευνα και ανάπτυξη.
  • Θα ζωντανέψει ο χώρος των ελληνικών πανεπιστημίων και θα ξανάρθει η ζωή στην πάλαι ποτέ μαύρη τρύπα του ελληνικού δημόσιου χώρου.

Τα παιδιά ξέρουν πολύ καλύτερα από του άλλους, γιατί δε πρόλαβε να τα χαλάσει το σύστημα που έκτισαν οι γενιές που έχουν περάσει. Σας παρακαλώ να δείτε αυτό το άρθρο σα μια φωνή – ένα καμπανάκι που πρέπει να μας ξυπνήσει όλους. Τόσα χρόνια, δεν αγαπάγαμε τις καινοτομίες και τώρα ο ζουρλομανδύας του θεσμοποιημένου συντηρητισμού κοντεύει να μας πνίξει. Αν δε κρατήσουμε τα νέα παιδιά στην Ελλάδα, πίσω θα μείνουν μόνον οι ληστές και τα λαμόγια.

Αν θέλουμε να διώξουμε τους ποντικούς που έκαναν περιουσίες διώχνοντας το φρέσκο αίμα στο εξωτερικό, η κοινωνική οικονομία μπορεί να κάνει δέκα φορές πιο αποτελεσματικά τη δουλειά που όλοι αναμένουμε με αγωνία να φέρουν εις πέρας τα ελληνικά δικαστήρια.