Αρχαία Πέργαμος

169

Η εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου διεκπεραίωσε αξιομνημόνευτο κοινωνικό έργο. Οι εμπορικές και πολιτιστικές συναλλαγές επεκτάθηκαν σε μεγάλες αποστάσεις. Οι ελληνιστικοί βασιλιάδες, που αργότερα θα κυβερνούσαν την αυτοκρατορία, είχαν όλα τα εφόδια να δημιουργήσουν έναν νέο κόσμο.

Ένα από τα θαύματα της Ελληνιστικής τέχνης, το αριστούργημα της Περγάμου, σχεδιάστηκε για το βασίλειο των Ατταλιδών από τον Άτταλο Α΄ και τον γιό του  Ευμένη Β΄ (197-159)  π.Χ. 100 χιλιόμετρα βόρεια της Σμύρνης και 16 χιλιόμετρα από το Αιγαίο, η πόλη της Περγάμου αξιοποιεί πλήρως την τοπογραφία του χώρου.

Το πολυεπίπεδο πολιτιστικό τοπίο ξεκινάει από την πεδιάδα και την κυρίως πόλη, συνεχίζει με το απότομο επικλινές έδαφος που φιλοξενεί το θέατρο, και καταλήγει στη κορυφή του λόφου kale με την ακρόπολη, σε υψόμετρο 300 μέτρων.www.grecobooks.com

Η κάτω πόλη φιλοξενούσε την μεγάλη αγορά, ένα γυμναστήριο, ναούς της Δήμητρας και της Αθηνάς ενώ η ακρόπολη προοριζόταν για τα επίσημα κτίρια. Ο ναός του Διονύσου, ο ναός της νικηφόρου Αθηνάς, η μακρά στοά , το θεραπευτήριο του Ασκληπιού και τα τεχνητά επίπεδα – ταράτσες επιβαλλόταν στην πεδιάδα και προσέδιδαν κύρος στον πρωταγωνιστή μεγάλο βωμό του Διός.

1_hq3lsfwJiebfVr2NPWNRQA
altar of Zeus, Pergamon museum Berlin

Η κάτοψη του βωμού σχήματος U περικλείει μία σκάλα πλάτους 20 μέτρων. Η βάση του εξωτερικά είναι διακοσμημένη με την ζωφόρο της Γιγαντομαχίας μήκους 113 μέτρων. Αφηγείται την επικράτηση των Ολύμπιων θεών έναντι των γιγάντων συμβολίζοντας τη νίκη του πολιτισμού έναντι της βαρβαρότητας. Οι μορφές χαρακτηρίζονται από δραματικό συναίσθημα και έντονη κίνηση. Κύρια χαρακτηριστικά της ελληνιστικής τέχνης σε αντίθεση με την αρμονία και ηρεμία της κλασσικής περιόδου. Είναι η δεύτερη μεγαλύτερη σωζόμενη ζωφόρος μετά από αυτήν του Παρθενώνα.

Πάνω στη βάση του βωμού εδράζεται η κιονοστοιχία, στο τελείωμα της σκάλας. Οι εσωτερικοί τοίχοι της κιονοστοιχίας ήταν διακοσμημένοι με μία μικρότερη ζωφόρο που αφηγούνταν τη ζωή του Τηλέφου, γιου του Ηρακλή και προγόνου των κατοίκων της Περγάμου. Το μέγεθος και η λειτουργία του ήταν τόσο διαδεδομένα ώστε αναφέρεται από τον Άγιο Ιωάννη ως ¨ο θρόνος του Σατανά¨ (Αποκάλυψη 2: 12,13).

Το θέατρο της Περγάμου χωρητικότητας 10.000 θέσεων είχε ύψος 36 μέτρα και διαιρούταν από 78 σειρές. Αποτελούσε το πιο απότομο θέατρο της αρχαιότητας δημιουργώντας ίλιγγο λόγω καθετότητας της πλαγιάς.   Η βεράντα εμπρός του, είχε μικρό πλάτος και δεν ευνοούσε την μόνιμη κατασκευή σκηνής. Έτσι η θέα ήταν ελεύθερη.

Η βιβλιοθήκη της Περγάμου αριθμούσε 200.000 παπύρους αποτελώντας τη δεύτερη μεγαλύτερη βιβλιοθήκη του τότε κόσμου μετά από αυτήν της Αλεξάνδρειας. Αργότερα οι πάπυροι χαρίστηκαν από τον Μάρκο Αντώνιο στην Κλεοπάτρα.

Η Πέργαμος, προστάτιδα των πόλεων της Μ. Ασίας ηγείται της περιοχής της. Κυριαρχεί αρχικά στο χώρο της και τον αναδεικνύει. Όλη η δομή της αποτελεί επιτομή του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού. Αναπτύσσεται μέσα από τις επιστήμες και τη τέχνη και γίνεται πολιτισμικό κέντρο του αρχαίου κόσμου. Η άνθησή της θα τη κρατήσει ανέπαφη ακόμα και κατά τη περίοδο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.Αρχαία Πέργαμος. Γράφει ο Αναστάσιος ΓΕΩΡΓΙΛΑΣ. Εφημερίδα ΑΡΙΣΤΕΙΑ.

 

 

 

Το σχόλιό σας

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.